|
ÄÀÐÕÀÍ-ÓÓË
ÀÉÌÀÃÒ ÁÎËÑÎÍ
ÕÎÐØÎÎËÎÃ×ÄÛÍÒªÂÈÉÍ
Á¯ÑÈÉÍ ÇªÂ˪ËêªÍ
ÄÝÝÐ ÌÎÍÃÎË
ÓËÑÛÍ ÅЪÍÕÈÉ˪Ã×
Í.ÁÀÃÀÁÀÍÄÈÉÍ
ÕÝËÑÝÍ ¯Ã
2003 îíû òàâäóãààð
ñàðûí 15
Òà á¿õíèé
àìàð àìãàëàíã
àéëòãàÿ.
Ìàíàé àðä
ò¿ìýí õýçýýíýýñ
íààø “Öóâæ
ÿâñàí áàðààñ
öóãëàæ ñóóñàí
øààçãàé äýýð”
õýìýýí õýëæ
ÿðüæ, õèéæ
õýðýãæ¿¿ëæ
îëîí çóóíûã
èëýýõäýý
õàìòûí õ¿÷íèé
÷àäàë, õàìòûí
õºäºëìºðèéí
á¿òýýìæèéí
÷àäàâõèéã
ìýäýæ ìýäýð÷
“îëíû õ¿÷
îëîìã¿é äàëàéí”
äàâóó òàëûã
àæèë àìüäðàëäàà
õýðýãëýæ
õýâø¿¿ëæ
èðñýí áàÿëàã
áºãººä óõààëàã
óëàìæëàëòàé
áèëýý.
Þì á¿õýí
ººðèéí öàãòàé
ãýäýã. Ìîíãîë
îðîíä õîðøîîëëûí
õºäºë㺺íèé
øèíý äàâàëãàà
õ¿÷ýý àâàí
ò¿ðæ îðæ èðýõ
öàã èðëýý.
Îäîîãîîñ
ÿã íàéìàí
æèëèéí ºìíº
ÓÈÕ “Õîðøîîíû
òóõàé” õóóëèéã
áàòàëæ, øèíý
öàãèéí-çàõ
çýýëèéí ýäèéí
çàñãèéí õàðèëöààíû
¿åèéí õîðøîîíû
ýðõ ç¿éí ¿íäñèéí
øàíã òàòàæ,
äàðàà äàðàà÷èéí
ïàðëàìåíòóóä
óã õóóëèéã
öàã ¿åèéí
øààðäëàãààð
÷àìáàéðóóëàí
ñàéæðóóëæ,
õóó÷èðñíûã
íü õàëæ, øèíèéã
íü íýìæ áîëîâñðîíãóé
áîëãîí òîðäîæ
ºíººäºðòýé
çîëãóóëëàà.
Õîðøîîíû
ýðõ ç¿éí ¿íäýñ
èéíõ¿¿ á¿ðäæýý.
×óõàìõ¿¿
òýíãýðèéí
äîð òºðæ, õóóëèéí
äîð àìüäðàõ
æàìòàé íèéãýìä
ýíýõ¿¿ øèéäýë
íü õîðøîîã
õºãæ¿¿ëýõ
¿íäñèéí ¿íäýñ
áîëîõ àæãóó.
Õîðøîîã õºãæ¿¿ëýõýä
ñààä òîòãîð
áîëîí õºíäºëñºæ
áàéñàí ºìíºõ
¿åýñ óëàìæëàãäñàí
áîëãîîìæëîë
õ¿ëýýëò, õ¿ì¿¿ñèéí
îþóí ñàíààíä
õóðààæ õóðèìòëàãäàí
òîãòñîí áàò
áºõ, ÷èâ÷èðñýí
óÿà õ¿ëýýñ
ààæóó àëãóóð
áîëîâ÷ öàãèéí
àÿñààð ñóëàð÷,
õîðøîîã òàëàðõàõ
íèéãýì ñýòãýë
ç¿éí óóð àìüñãàë
á¿ðäýí òºëºâøèæ
ýõýëâýé.
Ãàíö ìîä
ãàë áîëäîãã¿é
ãýæ àðãà ÷
¿ã¿é áèç.
Çàõ çýýëèéí
ýäèéí çàñàã
õºãæñºí îðíóóäàä
õîðøîî ÿìàãò
ººðèéí îðîí
çàéãàà ÿðãóó,
øàðãóó ýçýëæ,
¿éëäâýðëýã÷,
¿éë÷ëýã÷,
ýä õýðýãëýã÷äèéí
áýñðýãõýí
áºãººä çàÿàìàë
¿¿ðãèéã õàìòûí
õ¿÷ýýð ÷àìáàé
ã¿éöýòãýæ,
ãèø¿¿äèéíõýý
îðëîãûã íýìýãä¿¿ëæ,
òýäíèé ýäèéí
çàñãèéí íèéòëýã
ýðõ àøèã ñîíèðõîë,
õýðýãöýýã
áîëîìæèéí
õàíãàæ, íèéãýìäýý
íýð òºðòýé
¿éë÷èëäýã
íýãæ, íèéãìèéí
ñàëøã¿é õýñýã
áîëîí òºëºâøñºí
áàéäàã áàéõ
þì. Ìàíàéä
÷ õîðøîîíû
ìàðãààøèéí
¿¿ðãèéã èéì
áàéäëààð
òºñººëæ, õ¿ëýýæ
áàéíà.
Ò¿¿í÷ëýí
õîðøîîä íü
õºíãºí øóóðõàé,
àëèâààä çîõèöîõ,
øèíý÷ëýãäýõ
óÿí õàòàí
÷àäâàð ñàéòàé,
õýðýãöýýã
õàíãàã÷ òîðãîí
ìýäðýìæòýé,
õýðýãëýã÷äýä
õàìãèéí îéð
á¿òýýã÷,
ñàíàà÷ëàã÷
á¿òýö áàéäãààðàà
äàâóó òàëòàé.
Õîðøîîä òîì
àæ àõóéí íýãæèéí
òîîæ õýðýãñýõã¿é,
æèæãèéíõ
íü õ¿÷ õ¿ðýõã¿é
ñàëáàðûí
îðîí çàéã
ýçëýí ä¿¿ðãýõ,
õýçýý ÷ àìüäðàõ
îð÷èí, õýðýãëýã÷òýé,
õºãæèõ øèìò
õºðñ íü çýõýýñòýé,
ýçýí íü õè÷ýýæ
÷àäâàë çàÿà
íü õè÷ýýõ
õóâü òàâèëàíòàé
íýãýí áàéäàã
áèëýý.
Èéìä õîðøîîëîã÷äûí
èðýýä¿éäýý
èòãýõ èòãýë,
àìæèëò îëîõ
áîëîìæ íü
ººðñ人ñ íü
øóóä õàìààðàëòàé
ºðíºõ æàì
¸ñíû ¿éë ÿâö
áîëîé. Èéíõ¿¿
õîðøîîíû
äàâóó òàëûã
òîî÷îîä áàéâàë
óðò äàðààëàë
¿¿ñýõ áîëíî.
Õîðøîîíû
õºãæëèéã
äýìæèõýý
Ìîíãîëûí
òºð çàñàã
çàðëàí òóíõàãëàæ
áàéíà.
Çàñãèéí
ãàçàð ýíý
îíûã õîðøîîíû
õºãæëèéã
äýìæèõ æèë
áîëãîí çàðëàæ,
äýìæèõ àëõìóóäàà
õýðýãæ¿¿ëæ
ýõëýâ. ¯¿íèé
íýã òîìîîõîí
íü Òà á¿õíèé
õóðàí ÷óóëæ
áóé ýíýõ¿¿
àðãà õýìæýý-Õîðøîîëîã÷äûí
¿íäýñíèé
á¿ñ÷èëñýí
çºâëºë㺺í.
Àëèâàà õóðàë,
çºâëºë㺺íèé
áîäèò ¿ð ä¿íã
äýýøë¿¿ëýõèéí
÷óõëûã áè
óäàà äàðàà
àíõààðóóëæ
èðñýí.
Ýíý óäààä
÷ ¿¿íèéãýý
äàâòàí ñàíóóëàõàä
èë¿¿äýõã¿é
áîëîâ óó. Õóðàë
çºâëºë㺺íèé
¿ð ä¿í ãýäýãò
ò¿¿íä ñàéí
áýëòãýæ ñàéòàð
çîõèîí áàéãóóëàõ,
àñóóäëûã
àæèë õýðýã÷ýýð
÷ºëººòýé ø¿¿í
õýëýëöýõ,
áèå áèåíýýñýý
ñóðàëöàõ,
øèíèéã ñîíñîõ,
ñàíàà ñýäýë
àâàõ, òýð á¿õíýý
áàãöàëæ øèéäâýð
çºâëºìæ, ÷èãëýë
áîëãîí õ¿ëýýí
çºâøººðºõ,
ýíý á¿õíýý
ìàðò÷èõàëã¿é
àæèë õýðýã
áîëãîí ¿ð
øèìèéã õ¿ðòýõ
á¿õýë á¿òýí
öîãö àñóóäàë
õýëýãäýæ
áàéãààã á¿ãäýýðýý
óõààðàãòóí.
Ãàäààä äîòîîäûí
çýýë òóñëàìæ,
òºñëèéí ñàíõ¿¿æèëòýýñ
õîðøîîäûã
áýõæ¿¿ëýõ,
õºë äýýðýý
áàòòàé çîãñîõîä
íü çîðèóëàí
îëãîæ äýìæèõ
íü õîðøîîã
òºðººñ òýòãýõ
õàìãèéí îíîâ÷òîé
áºãººä íýí
øààðäëàãàòàé
àëõàì þì. Îðîí
íóòãèéí óäèðäëàãà
÷ áîëîëöîîíû
õèðýýð õºðºíãº
ñàíõ¿¿ãèéí
ýõ ¿¿ñâýðýýñýý
ýíý çîðèëãîä
èë¿¿÷ëýõèéã
õè÷ýýâýë
çîõèîëòîé.
ßëàíãóÿà
àæëûíõàà
äºðèéã îëñîí,
¿éë àæèëëàãàà
íü õýâèéí
óðàãøèëæ
áàéãàà õîðøîîäûã
áîäëîãîîð
äýìæèæ, íóòàã
îðîíäîî æèøýý
çàãâàð áîëîõóéöààð
òýòãýí òîðäîæ,
áóñäàä íü
¿ëãýð òóðøëàãà
áîëãîí äàâóó
òàëûã áîäèò
áàéäàë äýýð
¿ç¿¿ëýõ äýëãýð¿¿ëýõ
çàìààð õîðøîîëëûí
õºäºë㺺íèé
öàð õ¿ðýýã
ºðãºæ¿¿ëáýë
¿ð ä¿íòýé
áîëîõûã áîäîëöîîðîé.
Õîðøîîã äýìæèõ
òºðèéí áîäëîãî
òàòâàð, ãààëü,
äààòãàë çýðýã
ýäèéí çàñãèéí
õºø¿¿ðãýýð,
ìºí òºðèéí
¿éë÷èëãýýã
øóóðõàé ¿ç¿¿ëýõ,
çààæ çºâëºõ
àðãààð äàìæèí
õýðýãæèõ
èõ íººö áàéíà.
Ñàÿõàí ÓÈÕ
õîðøîîíû
ýðñäëèéí
áîëîí íººö
ñàíã òàòâàðààñ
÷ºëººëºõ òóõàé
øèéäâýð ãàðãàñàí
íü õîðøîîíû
õºãæëèéã
äýìæèõ æèëèéí
õ¿ðýýíä àâñàí,
öàã ¿åý îëñîí
õîðøîîäîä
õýðýãöýýòýé
áîäëîãûí
àëõàì ìºí.
Ýíý øèíý
áîëîìæèéã
ä¿¿ðýí àøèãëàõ
õýðýãòýé.
ÓÈÕ ìºí òàòâàðûí
õºíãºëºëòèéã
¿ç¿¿ëýõ áîäëîãûí
øèíæòýé àëõàìóóäûã
õèéõýýð òºëºâëºæ
áàéãàà þì
áàéíà.
Òºðèéí á¿õ
øàòíû íýãæýýñ
õîðøîî áàéãóóëàõ,
á¿ðòãýõ, ¿éë
àæèëëàãààã
¿ð àøèãòàé
õºòëºí ýðõëýõýä
òºðèéí çîõèõ
¿éë÷èëãýýã
èë¿¿äýë õ¿íä
ñóðòàëã¿éãýýð
¿ç¿¿ëæ, çîõèõ
ìýäýýëëýýð
õàíãàõ, àðãà÷èëñàí
çºâëºë㺺
ñàíàìæ ºã÷
áàéõ íü õºðºíãº
õ¿÷ òºäèéëºí
øààðäàõã¿é
òóñ äýì þì.
Ýíä çºâõºí
ñýòãýë ç¿òãýë
ë õàíãàëòòàé.
Õóóëèàð
õîðèãëîîã¿é
á¿õ ¿éë àæèëëàãààã
õîðøîî ýðõýëæ
áîëîõ ýðõ
ç¿éí ¿íäýñ
íýãýíò á¿ðäæýý.
Èéìä àéìàã,
ñóìàíäàà
øààðäëàãàòàé
áàéãàà, äóòàãäàæ
äîãîëäîæ ÿâàà
àæèë ¿éë÷èëãýýíèé
òàëààð èðãýäýä
ÿëàíãóÿà
õîðøîî áàéãóóëàõ
ýðìýëçýë
õ¿ñýëòýé
õ¿ì¿¿ñòýý
îðîí íóòãèéí
óäèðäëàãà
òîãòìîë ìýäýýëæ,
ñàíàë áîäëûã
íü ñîíñîæ,
çàëæ ÷èãë¿¿ëæ
áàéâàë òýäýíä
îëæ ºã÷ ÷àäàõã¿é
çîâæ øàíàëæ
áóé ìºíãº
õºðºíãºíèé
òàíü îðîíä
¿íýëæ áàðøã¿é
òóñ íýìýð
áîëîõ íü ýðãýýëçýýã¿é.
Òóñ äýì áàãàäíà
ãýæ ¿ã¿é.
Õîðøîîíû
àìüäðàëä õàìãèéí
îéð òºðèéí
íýãæ áîë ñóì,
ä¿¿ðýã, áàã,
õîðîî þì. Èéìýýñ
òºðèéí íýãæèéí
äàðãà íàð
èðãýäèéíõýý
àìüäðàëûí
ò¿âøèí, õ¿ñýë
ýðìýëçýë,
ºðõ ãýð á¿ëýý
ººä íü òàòàõ
÷àäâàð, áîëîâñðîë
ìýðãýæëèéí
áàéäëûí òàëààð
òîãòìîë ñóäàëãààòàé
áàéæ òýäýíä
àìüäðàõ àðãà
óõààíû òàëààð
äîòíû çºâëºã÷,
õºòëºã÷ íü
áàéõ ó÷èðòàé.
Ýíýõ¿¿ ñóäàëãààíäàà
ò¿øèãëýí
èðãýäèéã
ãàð òîñîí
ãóéäàã àðãààñ
ãàð õºäºëãºí
àæèëëàæ àìüäàðäàã
àðãàä øèëæ¿¿ëýõýä
õîðøîîíû
áîëîìæèéã
äýýä çýðãýýð
àøèãëàõ õýðýãòýé.
Õîðøîî áîë
òºð èðãýäýý
àìüäðàõ óõààí,
àæèëëàõ àðãàä
ñóðãàõ, ººðºº
ººðñäèéíõºº
àìüäðàëûã
ººä òàòàõ
øèíý áýëýí
ýõ ñóðâàëæ
õýìýýí îéëãîæ
õàíäâàë çîõèíî.
Òºð, çàñãààñ
õîðøîîëëûí
õºäºë㺺í
ºðãºæèí õºãæèõ
ýðõ ç¿é, íèéãýì,
ýäèéí çàñãèéí
òààòàé îð÷èíã
á¿ðä¿¿ëýõ,
òºðººñ ãàðãàæ
áàéãàà àëèâàà
õóóëü, æóðàìä
õîðøîîíû
ýðõ ç¿éã óëàì
áîëîâñðîíãóé
áîëãîõ áîäëîãûã
øèíãýýí òóñãàæ
áàéõ íü àæèë
õýðãèéã óðàãøëóóëàõàä
¿ëýìæ èõ òóñòàé
áàéõ áîëíî. Áàíê,
áàíê áóñ ñàíõ¿¿ãèéí
áàéãóóëëàãóóä
õîðøîîíû
õºãæëèéã
äýìæèõ æèëèéí
àæëûí õ¿ðýýíä
çýýëèéí ÷àäàìæàà
òîîöîí õîðøîîã
¿¿ñãýí áàéãóóëàõ,
õîðøîîäûã
õºë äýýðýý
áàòòàé çîãñîõ,
¿éë àæèëëàãààãàà
òîãòâîðòîé
ÿâóóëàõ íºõöºë
á¿ðä¿¿ëýõýä
áîäèòîé òóñëàëöàà
¿ç¿¿ëýýñýé
ãýæ çîðèóä
õýëýõ áàéíà.
̺í ò¿¿í÷ëýí
õºòºëáºð, òºñºë
õýðýãæ¿¿ëæ
áóé ñàíãóóä
õîðøîîã äýìæèõ
òàëààð òîäîðõîé
àëõàì õèéõ,
ÿàìä õîðøîîäûã
ãàäààä, äîòîîäûí
òºñºëä õàìðóóëàõ
àæëàà óëàì
á¿ð ºðãºæ¿¿ëýõ
íü ýíý æèëèéí
õ¿ðýýíä õîðøîîäûí
õ¿ñýí õ¿ëýýæ
áàéãàà äýìæëýãèéí
ìàø ÷óõàë
õýëáýð ìºí
áèëýý.
Èðãýäýä õîðøîîíû
¿çýë ñàíààã
õ¿ðãýí ñóðòàë÷ëàõ,
ñóðãàëò çîõèîí
áàéãóóëàõ
àæëàà òºâ,
îðîí íóòãèéí
òºð, çàõèðãààíû
áîëîí òºðèéí
áóñ áàéãóóëëàãóóä
ýð÷èìæ¿¿ëæ,
¿ð ä¿íã äýýøë¿¿ëýõ
øààðäëàãà
áèé. Èðãýäýä
õàìòàðúÿ,
õîðøú¸ ãýñýí
õ¿ñýë ýðìýëçëýëýýñ
ãàäíà õîðøîîãîî
ÿàæ áàéãóóëàõ,
õºðºí㺠õ¿÷ýý
õýðõýí íýãòãýõ,
áàéãóóëñàí
õîðøîîãîî
õýðõýí àâ÷
ÿâàõ òàëààð
òóëõòàé îéëãîëò
ìýäëýã, äàäëàãà
òóðøëàãà
îëãîæ ñóóëãàõ
àæèëä à÷ õîëáîãäîë
ºã÷, “ñóäëàõ
þìàíä ñóóðüòàé,
ñóðãàõ þìàíä
áóóðüòàé”
õàíäàæ, ñóðãàëò
á¿ðèéã ÷èãëýñýí
çîðèëãîòîé,
õ¿ðýõ ¿ð ä¿íòýé,
àìüäðàëä îéðòóóëñàí,
õîðøîîíû
ìºí ÷àíàðûã
îéëãîõóéöààð
ñàéòàð çîõèîí
áàéãóóëàõ
õýðýãòýé.
Ýíý ÷èãëýëä
Çàñãèéí ãàçàð
îíöãîéëîí
àíõààð÷ á¿õ
ñóìäûã õîðøîîíû
áàãø, çºâëºõòýé
áîëãîõ àðãà
õýìæýý àâ÷
áàéãàà. Àéìàã,
ñóì á¿ð õîðøîîäûí
õîëáîîäûíõîî
îðîëöîîòîéãîîð
õîðøîîíû
ñóðãàëò ìýäýýëëèéí
òºâ áàéãóóëàí
õîðøîîíû
ñóðãàã÷ áàãø,
çºâëºõ¿¿äèéã
àðãà ç¿éãýýð
òàñðàëòã¿é
õàíãàæ àæèëëàõ
áîëîìæèéã
á¿ðä¿¿ëýõ
íü íýí òýðã¿¿íä
àâ÷ õýðýãæ¿¿ëýõ
àðãà õýìæýý
ìºí.
̺í òýäíèéã
òîãòâîð ñóóðüøèëòàé
àæèëëóóëàõ,
öààøèä õîðøîîíû
ñóðãàëò ìýäýýëëèéí
ñ¿ëæýýòýé
áîëîõ òàëààð
îðîí íóòãèéí
óäèðäëàãà
ñàíàà÷èëãàòàé
àæèëëààðàé.
Õîðøîîíû
õºãæèë íü
îäîî àæèëëàæ
áàéãàà õîðøîîä
ÿìàð ¿ð àøèãòàé
áàéæ, ÿìàð
¿ð ä¿íä õ¿ð÷
áàéãàà ¿ëãýð
äóóðèàëëààñ
òîäîðõîé õýìæýýãýýð
øàëòãààëíà.
Èéìýýñ õîðøîîã
ñàíàà÷ëàõ,
¿¿ñãýí áàéãóóëàõààñ
ýõëýýä óäèðäàõ,
çîõèîí áàéãóóëàõ
á¿õèé ë ¿å
øàòàíä òýðã¿¿íèé
¿éë àæèëëàãààòàé
õîðøîîäûí
òóðøëàãûã
ñóäàëæ äýëãýð¿¿ëýõýä
¿éë àæèëëàãààíûõàà
òîäîðõîé õýñãèéã
çàðöóóëàõ
íü ç¿éòýé
þì.
Óã çºâëºë㺺íä
îðîëöîæ áóé
àéìãóóäûí
õóâüä èéì
õîðøîîä öººíã¿é
áàéãàà òóë
òýäíèéã ò¿øèãëýí
¿ç¿¿ëýõ ñóðãóóëü,
ñóðãàëò, ¿çýñãýëýí,
ñåìèíàð çîõèîí
áàéãóóëàõ,
öààøèä àéìàã
á¿ð çàãâàð
õîðøîîòîé
áîëîõ, îëîí
óëñûí õîðøîîëëûí
ºäðèéã õîðøîîäûã
ñóðòàë÷ëàõ
òîäîðõîé ñýäâýýð
òýìäýãëýí
ºíãºð¿¿ëýõ
çýðãýýð õîðøîîíû
¿çýë ñàíààã
íèéòýä äýëãýð¿¿ëýõýä
àíõààðëàà
òºâëºð¿¿ëýõ
øààðäëàãàòàé
ãýæ ¿çýæ áàéíà.
Øèíý ìàÿãèéí
õîðøîîíû
õºãæëèéí
¿å ýõýëæ áàéãàà
ºíºº ¿åä Çàâõàí,
Óâñ çýðýã
çàðèì àéìàãò
çàõ çýýëä
ººðèéí áàéð
ñóóðèà áàòòàé
ýçëýõ, ºðñºëäººíººñ
ººðèé㺺 õàìãààëæ
òýñ÷ ¿ëäýõ
çîðèëãîîð
õîðøîîä õàìòðàí
äóíäûí õîðøîî
áàéãóóëàí
àæèëëàæ áàéãàà
òóðøëàãûã
÷ ñóäëàí ¿çýæ,
àâ÷ õýðýãëýõýä
èë¿¿äýõã¿é
áîëîâ óó. Äóíäûí
õîðøîîä íü
ãàçàð òàðèàëàíãèéí
á¿ñýä èë¿¿
ñàéí õºãæèõ
òààòàé îð÷èí
áàéãààã õýëüå.
Äàðõàí-Óóë,
Ñýëýíãý, Îðõîí,
Áóëãàí àéìãóóä
íü áàéãàëü
öàã óóð, ãàçàð
óñ, äýä á¿òýö
õèéãýýä ýäèéí
çàñãèéí íºõöºë
áàéäëûí õóâüä
õàðüöàíãóé
òààëàìæòàé
á¿ñ íóòàã
áèëýý. Ýíý
á¿ñ íóòàãò
ýð÷èìæñýí
ãàçàð òàðèàëàí,
ò¿¿íèéã ò¿øèãëýæ
ýð÷èìæñýí
ìàë àæ àõóé,
áîëîâñðóóëàõ
¿éëäâýð¿¿äèéã
ò¿ëõ¿¿ õºãæ¿¿ëýõ
ºðãºí, òààòàé
ñàéõàí áîëîìæ
çàÿàæýý.
Ãàçðûí õàðèëöàà
øèíý÷ëýãäñíýýð
õºðñ áîëîâñðóóëàõ,
óðãàöàà õóðààõ,
õàäãàëàõ,
áîðëóóëàõ,
áîðäîî, ¿ð, òåõíèê,
ìàòåðèàëààð
õàíãàõ çýðýã
îëîí ÷èãëýëýýð
õàìòðàí àæèëëàõ
õîðøîîäûã
áàéãóóëàõ
çàéëøã¿é
øààðäëàãà
àìüäðàëààñ
óðãàí ãàð÷
áàéíà.
Ýíý íºõöºë
áàéäëûã çºâ
àøèãëàõ áîäëîãîî
òîäîðõîéëîí
õîðøîîíû
õºãæëèéã
çºâ ãîëäèðîëîîð
àâ÷ ÿâàõ íü
òà íàðûí ýíý
æèëèéí àæëûí
õ¿ðýýíä øèéäâýðëýõ
ãîë àñóóäëûí
íýã ìºí. Òóñ
á¿ñ íóòàãò
õºäºº àæ àõóéí
õîðøîîëîë
õºãæ¿¿ëýõèéí
çýðýãöýý
õ¿í àìûí àõóéí
õýðýãöýýíèé
áàðàà, õ¿íñíèé
á¿òýýãäýõ¿¿í
¿éëäâýðëýæ
çàõ çýýëä
íèéë¿¿ëýõ,
æèæèã ¿éëäâýðëýë
ýðõëýõ õîðøîîä
áàéãóóëàí
îðëîãîî íýìýãä¿¿ëýõ
áîëîìæ õàíãàëòòàé
áàéãàà òóë
ìàíàé õîðøîîëîã÷èä
ñàíàà÷èëãàòàé
àæèëëàõ õýðýãòýé.
Õîðøîî áàéãóóëàõ
àæëûã íèéòèéã
õàìàðñàí
êîìïàíèò
àæèë áîëãîí
òºëºâëºãººòýéãýýð,
àëáàäëàãààð
çîõèîí áàéãóóëàõûã
îðîëäîæ ñàíààðõàæ
õýðõýâ÷ áîëîõã¿é,
õàðèí ñàéí
äóðûí ¿íäñýí
äýýð, õàðèëöàí
èòãýëöëèéí
áîëîí ººðòºº
òóñëàõ çàð÷èì
äýýð òóëãóóðëàæ
÷àäâàë ñàÿ
æèíõýíý óòãààðàà
çîõèîí áàéãóóëàãäàæ,
õºãæèõ áîëíî.
Õîðøîî íü
äàí ãàíö áèçíåñèéí
óòãà àãóóëãàòàé
áóñ ãèø¿¿äèéí
õàìòðàí àæèëëàõ
õ¿ñýë, õàðèëöàí
èòãýëöýë,
òýãø ýðõòýé
îðîëöîî, íèéòèéí
øèéäâýð, õàìòûí
õàðèóöëàãà,
èë òîä õÿíàëò,
ñàéí äóðûí
çàð÷èì çýðýã
¿íýò ç¿éëñ
äýýð ¿íäýñëýãäýí
áàéãóóëàãääàãààðàà
îíöëîã áºãººä
èðãýíèé íèéãìèéí
íºõöºë äýõ
àìüäðàëûí
òîìîîõîí
ñóðãóóëü
áèëýý. Òýð÷ëýí
õîðøîî íü
ººðºº óäèðäàõ
¸ñíû ñóðãóóëü
òóë àðä÷èëñàí
íèéãìèéí
õºãæèëä ººðèéí
óë ìºðºº ã¿í
¿ëäýýæ íèéãìèéí
äýâøèëä õ¿÷
ò¿ðëýã íýìýõ
áîëíî.
Õîðøîîä àæ
àõóé, çîõèîí
áàéãóóëàëòûí
õóâüä áèå
äààõûí çýðýãöýý
ºðñºëäºõ ÷àäâàðàà
äýýøë¿¿ëýõ,
õºðºí㺠îðóóëàëòûã
òàòàõ çàìààð
àðä èðãýäèéí
ýðýëò õýðýãöýýã
õàíãàõ, á¿ñ
íóòãèéã õºãæ¿¿ëýõýä
ìºí òîäîðõîé
¿¿ðýã ã¿éöýòãýõ
õýòèéí ºðãºí
áîëîìæòîé.
Èéìä ìîíãîëûí
íèéãìèéí
õºãæèëä õîðøîîäûí
¿ç¿¿ëæ ÷àäàõ
ýäãýýð àñàð
èõ íººöèéã
ä¿¿ðýí àøèãëàÿ.
Ýíý ¿¿äíýýñ
¿íäýñíèé
áîëîí àéìàã,
íèéñëýëèéí
õîðøîîäûí
ìýðãýæëèéí
õîëáîîäûã
òºð, çàñãààñ
áàéíãà äýìæèæ,
õàìòðàí àæèëëàæ
áàéõûí ÷óõëûã
òýìäýãëýå.
Õîðøîîäûí
õîëáîîä õàìòûí
àæèëëàãààíûõàà
¿ð ºãººæèéã
äýýøë¿¿ëýõ,
õîðøîîíû
õóóëèàð õ¿ëýýñýí
¿¿ðãèéíõýý
äàãóó ãèø¿¿í
õîðøîî á¿ðòýý
õ¿ð÷ ¿éë÷ëýõ,
òýäýíä äýìæëýã
¿ç¿¿ëýõ, ýãíýýãýý
ºðãºòãºõ, õîðøîî
íýðòýé áîëîâ÷
æèíõýíý õîðøîî
áîëæ òºëºâøººã¿é
õîðøîîäûã
ýìõëýí öýãöëýõ,
ìýäýýëëèéí
ñàí á¿ðä¿¿ëýõ,
ººðèéíõºº
÷àäàâõèéã
íýìýãä¿¿ëýõ
çýðãýýð íèéãýìä
íºëººëºõ¿éö
èäýâõòýé
¿éë àæèëëàãàà
ÿâóóëñíààð
õîðøîîëëûí
õºäºë㺺íä
ìýäýãäýõ¿éö
ò¿ëõýö áîëîõ
íü äàìæèãã¿é.
Õîðøîîã ¿ð
àøèãòàé õºòëºí
õºãæ¿¿ëýõýä
õîðøîîíû
óäèðäëàãûí
÷àäàâõè, ìýäëýã
áîëîâñðîë,
îâñãîî ñàìáàà,
øèíèéã ýðýëõèéëæ,
òóñãàí àâàõ
÷àäâàð õóâü
õ¿íèé ìýäðýìæ,
ñàíàà÷ëàãà
þóãààð ÷ îðëóóëøã¿é
õ¿÷èí ç¿éëñ
áèëýý.
Õýí ÷ ÷èíèé
òºëººíººñ
ìàëãàéã ÷èíü
ºìñºõã¿éí
àäèë õýí ÷
ºìíººñ ÷èíü
áîäîæ ñýòãýæ,
ñàíàà÷èëæ
ºãºõã¿é. Èéìýýñ
õîðøîîíû
èæèë òýãø
ýðõòýé ãèø¿¿í
á¿ðèéí õ¿÷èí
ç¿òãýë, ñàíàà÷èëãà
îðîëäëîãîî,
ñàíàà íýãäýí
ýìõëýí áàéãóóëñàí
õîðøîîíû
÷èíü ÷àäàë
÷àíñàà, ¿ð
àøèã, ºðíºõ
èðýýä¿é øóóä
õàìààðíà
ø¿¿ õýìýýí
äîð á¿ðíýý
áîäîí òóíãààæ
¿çý÷ãýý.
“Á¿õ þì ººðòºº
á¿ò÷èõ ìýò
àçòàé òîõèîëäîë
òóí õîâîð
ø¿¿. Àæèëäàà
äàäñàí õ¿í
ð¿¿ ë àç õàìãààñ
ò¿ð¿¿íä èðäýã”
ãýäýã ¿ãñèéã
ñýòãýëäýý
øèíãýýæ áîäîëäîî
òîãòîîæ àæèëöãààõûã
õîðøîîëîã÷äîä
áè óðèàëàõ
áàéíà. Ýðõýì
õîðøîîëîã÷èä
îî, Ìîíãîë
óëñûí çàñãèéí
ãàçðààñ àâ÷
õýðýãæ¿¿ëæ
áàéãàà áîäëîãûí
øèíæòýé àëõàì
áîëîõ õîðøîîíû
õºãæëèéã
äýìæèõ æèë
íü èðãýä õàìòûí
õºäºëìºðèéí
äàâóó òàëûã
óëàì á¿ð ìýäýð÷
õîðøèí àæèëëàæ,
àøèã îðëîãîî
íýìýãä¿¿ëæ,
àæëûí øèíý
øèíý áàéð
áóé áîëãîæ,
àæèëã¿éäýë,
ÿäóóðëûã áóóðóóëàõ
çîðèëòûã
õýðýãæ¿¿ëýõýä
ýð÷ õ¿÷ íýìæ,
áîäèòîé ¿ð
ºãººæ àâ÷èðíà
õýìýýí èòãýí
íàéäàõ ë ¿ëäëýý.
Õîðøîîíû
õºãæëèéã
äýìæèõ æèëä
èðãýä èäýâõ
ñàíàà÷èëãà
ãàðãàí, õýëñíýý
öýãíýí, õèéñíýý
ä¿ãíýí àæèëëàæ
õîðøîîíû
òóõàé îéëãîëòûã
á¿õ ò¿âøèíä
ã¿íçãèéð¿¿ëýí,
õîðøîîíû
õºãæèë íü
ò¿¿íèé ãèø¿¿í
á¿ðèéí õºãæèë,
ýíý óòãààðàà
íèéãìèéí
õºãæëèéí
¿íäýñ ó÷èð
¿ãèéíõýý
ýõýíä õýëñýí
“Öóâæ ÿâñàí
áàðààñ öóãëàæ
ñóóñàí øààçãàé
äýýð” ãýã÷ýýð
õàìòðàí àæèëëàæ,
õàìòðàí á¿òýýæ,
àìüäðàë àõóéãàà
ººä òàòàõûí
òóëä ººðñäèé㺺
äýìæèí àæèëëàöãààÿ.
Òà á¿õýí
çºâëºë㺺í人
àæèë õýðýã÷ýýð
îðîëöîæ, øèíý
øèíý ñàíàà
ñýäýë ºâºðëºí,
ãàíçàãà ä¿¿ðýí
îëçòîé áóöàõûã
õ¿ñíý. Ǻâëºë㺺í
¿ð ä¿íòýé
áîëîõûã áàñ
õ¿ñüå. Àíõààð÷
áîëãîîñîíä
òàëàðõàÿ.
|
